Republika Chińska 

Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy państwa znanego jako Tajwan. Sprawdź również: Chińska Republika Ludowa.
中華民國 (Zhōnghuá Mínguó)
Republika Chińska (Tajwan)
Flaga Republiki Chińskiej
Godło Republiki Chińskiej
Flaga Republiki Chińskiej Godło Republiki Chińskiej
Dewiza: (三民主義) Sanmin Zhuyi
(Trzy zasady ludowe)
Hymn: Sanmin Zhuyi
(Trzy zasady ludowe)
Położenie Republiki Chińskiej
Język urzędowy chiński (Guóyǔ)
Stolica Nankin (oficjalna) Tajpej (de facto)
Głowa państwa prezydent Ma Ying-jeou
Szef rządu premier Wu Den-yih
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe
134. na świecie
35 980 km²
10,33%
Liczba ludności (2008)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
 • narodowości
48. na świecie
23 037 031
637 osób/km²
Chińczycy Han (98%),
Aborygeni tajwańscy (2%)
Jednostka monetarna nowy dolar tajwański (TWD)
Wszczęcie rewolucji Xinhai 10 października 1911
Religia dominująca taoizm i konfucjanizm (48,5%)
Strefa czasowa UTC +8
Kod ISO 3166 TW
Domena internetowa .tw
Kod samochodowy RC
Kod telefoniczny +886
Mapa Republiki Chińskiej
1  Oficjalnie stolicą Republiki Chińskiej pozostaje miasto Nankin w Chinach kontynentalnych, de facto rolę stolicy pełni Tajpej.

Republika Chińska znana zazwyczaj jako Tajwan – państwo nieuznawane przez większość społeczności międzynarodowej, leżące w południowo-wschodniej Azji na wyspie Tajwan (dawniej Formoza) u wybrzeży ChRL. Republika Chińska kontroluje również wyspy Peskadory (Penghu Liedao), Kinmen (Quemoy) i Mazu.

Oficjalnie rząd Republiki Chińskiej uznaje się sam za legalną władzę całego obszaru dzisiejszych Chin i Mongolii, acz wskutek trwającej na kontynencie rebelii komunistycznej musiał przenieść się czasowo ze swojej konstytucyjnej stolicy Nankinu na wyspę Tajwan. Obecnie pod faktyczną jurysdykcją Republiki pozostaje całość prowincji Tajwan i wysp Penghu, Kinmen i Mazu, należące administracyjnie do prowincji Fujian. Oczywiście, poza organizacjami marginalnymi, nikt nie zamierza kontynuować wojny domowej z komunistami na Kontynencie, toczy się za to zażarta dyskusja polityczna w kwestii ogłoszenia secesji de iure i utworzenia państwa tajwańskiego. Prezydent Chen Shui-bian chciał rozpisać w marcu 2008 referendum na temat wstąpienia do ONZ pod nazwą Tajwan[1].

Do 1971 Tajwan reprezentował Chiny w ONZ. Zbliżenie socjalistycznych Chin i USA na początku lat 70. i naciski władz w Pekinie spowodowały, że obecnie Republika Chińska jest uznawana przez 23 państwa (2010), głównie słabo rozwinięte ekonomicznie wyspiarskie kraje rejonu Pacyfiku, kraje Ameryki Środkowej i Morza Karaibskiego i kilka małych państw w Afryce. W Europie uznaje ją jedynie Watykan; w latach 1999-2001 uznawała ją również Macedonia w zamian za pomoc finansową (tzw. dyplomacja dolarowa). Od 1 stycznia 2002 Republika Chińska należy do WTO pod nazwą "Oddzielny Obszar Celny Tajwanu, Penghu, Kinmen i Matsu".

Information icon.svg Osobny artykuł: Polityka jednych Chin.

O podziale na Republikę Chińską i Chińską Republikę Ludową przeczytaj pod hasłem Chiny.

Zawartość

Nota historyczna

Information icon.svg Osobny artykuł: Nota historyczna Chin.

Gospodarka

Tajwan należy do państw rozwiniętych przemysłowo. W kraju tym działa kilka elektrowni jądrowych i kilkanaście węglowych. W eksporcie dominują wyraźnie produkty elektroniczne. Tajwańską firmą jest Acer drugi co do wielkości producent komputerów osobistych na świecie. [2] Na uwagę zasługuje również fakt, że niemal wszyscy najwięksi światowi producenci płyt głównych do komputerów mają swe siedziby w tym kraju (ASUS, MSI, Gigabyte, ASRock i inne). Tajwan jest także światowym centrum produkcji rowerów i komponentów rowerowych z takimi markami jak Giant, Merida, Maxxis. Znaczący udział w imporcie ma ropa naftowa. W rolnictwie dominuje chów trzody chlewnej, uprawia się też banany. PKB na jednego mieszkańca w 2003 roku wyniosło 12 537 $.

Transport

Głównym portem lotniczym jest port lotniczy Tajpej-Taiwan Taoyuan (23 mln pasażerów w 2006), położony na północy Tajwanu w powiecie Taoyuan, 25 km na zachód od Tajpej. Główną linią lotniczą kraju jest przewoźnik China Airlines, z węzłem w Tajpej. Ruch międzynarodowy obsługują też 3 inne porty lotnicze.

Z uwagi na trudny teren sieć kolejowa i drogowa Tajwanu przez wiele lat była słabo rozwinięta. Sieć kolejowa składała się z krótkich, izolowanych, wąskotorowych linii na wybrzeżu wschodnim. Od lat 70. XXw. rozpoczął się szeroko zakrojony proces modernizacji, scalania i przekuwania linii na tor normalny (1435 mm). Głównymi inwestycjami lat 80. XXw. była budowa szybkiej kolei na 363-kilometrowym odcinku JilongGaoxiong i przebijanie przez trudne górskie masywy linii TaizhongHualian. Na tej drugiej, 122-kilometrowej, trasie wybudowano prawie 60 tuneli. Ogólnie sieć kolejowa Tajwanu w początku lat 90. XXw. miała długość 4700 km. Kraju nie ominęła także redukcja niektórych linii lokalnych.

Sieć drogowa najgęstsza jest na północy i południowym zachodzie wyspy. Wiele dróg górskich jest wąska i ma bardzo niebezpieczny charakter.

Ważna dla Tajwanu jest żegluga morska. Znaczną część floty stanowią kontenerowce. W latach 80. XXw. tajwańska firma Yangming była największym na świecie przewoźnikiem kontenerowym.

Podział administracyjny

Tajwan oficjalnie uważa za część swojego terytorium 35 prowincji, 14 miast wydzielonych, 1 specjalny region administracyjny i 2 regiony, które zostały uznane za część Republiki Chińskiej w konstytucji z 1947. Zgodnie z nią, Republika Chińska uważa za część swojego terytorium cały obszar Chińskiej Republiki Ludowej (wraz z Tybetem, jednak bez Hongkongu i Makau), a także Mongolię i rosyjską Tuwę. Wysuwa również pretensje terytorialne wobec Japonii, Birmy, Tadżykistanu, Afganistanu, Bhutanu, Pakistanu i Indii.

Obszar, który Republika Chińska uważa za część swojego terytorium

De facto Republika Chińska składa się obecnie z 2 prowincji: Tajwan i Fujian, i 2 miast wydzielonych: Tajpej i Kaohsiung.

Stosunki z Polską

Polska nie uznaje państwowości Republiki Chińskiej. Nie utrzymuje się więc z nią stosunków dyplomatycznych i nie ma polskiego przedstawicielstwa dyplomatycznego ani urzędu konsularnego na Tajwanie. Jednak ze względu na aktywne kontakty handlowe i kulturalne powołano Warszawskie Biuro Handlowe w Tajpej, i Biuro Kulturalno-Gospodarcze Tajpej w Warszawie. Oba biura są podległe Ministerstwom Spraw Zagranicznych danych państw i upoważnione do wydawania wiz. Od 1 października 2008 Polacy udający się do Republiki Chińskiej na nie dłużej niż 30 dni są zwolnieni z obowiązku posiadania wizy.

Źródła

  1. Dziennik Polska-Europa-Świat, 17.09.2007, str. 14
  2. http://www.gartner.com/it/page.jsp?id=1279215

Sprawdź również

Commons-logo.svg

Linki zewnętrzne

Bibliografia

  1. Włodzimierz Pawlak, Tajwan (2) – gospodarni, w: miesięcznik Poznaj Świat, nr 9/1988, s.12-13.

SEO Tools SEO Tools SEO Tools
Wielki Zderzacz Hadronów osiągnie rekord i zostanie wyłączony
Wielki Zderzacz Hadronów (ang. Large Hadron Collider) zostanie unieruchomiony na rok, by naukowcy mogli naprawić błędy konstrukcyjne, jakie w nim występują. Zanim to nastąpi, największy na świecie akcelerator cząstek osiągnie światowy rekord mocy - donosi serwis telegraph.co.uk.

Naukowcy badają marsjańskie wydmy
Naukowcy zbadali, czy marsjańskie wydmy są w ruchu. Okazuje się, że zależy to od tego, gdzie wydmy występują - jedne się przemieszczają, a inne od 100 tysięcy lat znajdują się w tym samym miejscu.

Odkryto dziwną cząstkę antymaterii
W eksperymencie STAR, prowadzonym w zderzaczu ciężkich jonów RHIC w Nowym Jorku, odkryto nietypową cząsteczkę antymaterii - antyhipertryton.

Rafy koralowe mogą przetrwać skrajne zmiany klimatyczne
Rafy koralowe są w stanie przetrwać nawet skrajne zmiany klimatu w tym obniżanie i podnoszenie się poziomu morza - odkrył międzynarodowy zespół naukowców. Według nich, odkrycie budzi nadzieję, że rafy przetrwają także zmiany klimatyczne XXI wieku.

Metan przedostaje się do atmosfery z Oceanu Arktycznego
Metan - silny gaz cieplarniany - w dużych ilościach jest uwalniany do atmosfery z dna Oceanu Arktycznego - informuje National Science Foundation. *

Sztuczna synapsa to już nie fikcja
Memrystor, opornik z pamięcią zbudowany z nanowarstwy krzemu oraz srebra stanowi pierwszy układ elektroniczny, który funkcjonuje niemal tak samo, jak synapsa komórki nerwowej. Opracowany układ stanowi pierwszy krok ku konstrukcji sztucznego mózgu - podaje "Nano Letters".

Uniwersyteckie rankingi pod lupą
Rankingi szkół wyższych, ich jakość i metoda tworzenia, będą kontrolowane przez nową międzynarodową organizację IREG Observatory. W poniedziałek w Warszawie odbyło się jej pierwsze posiedzenie, na którym przyjęto zasady kontroli akademickich rankingów.

Optyczne komputery coraz bliżej
Naukowcy z IBM zbudowali niezwykle wydajny lawinowy fotodetektor, który umożliwia przetwarzanie sygnału optycznego w elektryczny z niewyobrażalnie dużą szybkością. Nowy układ jest kluczowym elementem umożliwiającym konstrukcję optycznych komputerów - infromuje "Nature".

Magiczna siła spolaryzowanego światła
Cienkie włókna utworzone z pochodnych azobenzenu pod wpływem odpowiednio spolaryzowanego światła wyginają się. W zależności od kierunku polaryzacji, włókno może oddalać się od źródła światła lub zaginać w jego stronę - informuje "Journal of Materials Chemistry".

Nanokapsułki na raka
Mieszanina polimerów tworzy, w procesie samoorganizacji nanometrycznej średnicy, kapsułki o porowatej ścianie, wewnątrz których można zamknąć odpowiednio dobrane enzymy skutecznie niszczące komórki nowotworowe. Nowa technika pozwoli na bezpieczne użycie enzymów w walce z rakiem - podaje "Soft Matter".