Jan Długosz na tablicy erekcyjnej w Krakowie
Jan Długosz w swojej pracowni
Jan Długosz herbu Wieniawa (łac. Ioannes Dlugossius ; ur. 1 grudnia 1415 w Brzeźnicy, zm. 19 maja 1480 w Krakowie) – polski historyk, twórca jednego z najwybitniejszych dzieł średniowiecznej historiografii europejskiej, dyplomata i duchowny; wychowawca synów Kazimierza Jagiellończyka.
Biografia
Urodził się w 1415r. w Brzeźnicy na ziemi wieluńskiej. Pochodził ze średniozamożnej rodziny szlacheckiej. Ojciec, Jan Długosz z Niedzielska, odznaczył się pod Grunwaldem, za co otrzymał starostwo brzeźnickie. Miał kilkanaścioro dzieci z dwiema żonami, w tym trzech Janów, z których najstarszy zasłynął jako ojciec polskiej historiografii. Początkowo uczył się w szkole parafialnej w Nowym Korczynie, gdzie ojciec był starostą od 1421, a następnie przez trzy lata studiował na Akademii Krakowskiej. Opuścił uczelnię nie uzyskując żadnego stopnia naukowego i jako notariusz publiczny trafił na dwór biskupa krakowskiego, Zbigniewa Oleśnickiego. Był jego zaufanym współpracownikiem, sekretarzem i kanclerzem w latach 1433–1455. W 1437 został kanonikiem krakowskim. Po śmierci Oleśnickiego służył królowi Kazimierzowi Jagiellończykowi, a od 1467 był wychowawcą synów królewskich. Uczestnik wielu poselstw zagranicznych: w 1449 do Rzymu, 1467 do Czech, 1469 na Węgry, 1478 do Wyszehradu. Zmarł 19 maja 1480 roku w Krakowie. Został pochowany na Skałce.
Autor licznych publikacji historycznych, w tym najsłynniejszego dzieła Nota historycznae Poloniae (Roczniki czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego), obejmującego historię Polski od najdawniejszych czasów do 1480. W 1480 został arcybiskupem-nominatem lwowskim. W tym samym roku zmarł.
Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.
Twórczość
- Annales seu cronicae incliti Regni Poloniae (Roczniki, czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego), dwanaście ksiąg opisujących dzieje Polski od czasów legendarnych do 1480. Pełne wydanie ukazało się w latach 1701–1703. Wydanie w przekładzie na język polski rozpoczęło się w 1961 i zakończyło w 2006 r.
- Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis (1470–1480), opis beneficjów Kościoła katolickiego w Małopolsce – spis wartości majątków i przychodów z poszczególnych dóbr kościelnych, który pozwalał na nakładanie podatków przez biskupa krakowskiego.
- Banderia Prutenorum (Sztandary wojsk krzyżackich z Prus) (1448), opis chorągwi krzyżackich zdobytych pod Grunwaldem
- Insignia seu clenodia incliti Regni Poloniae (po 1462), opisy i wizerunki herbów polskich.
- Vitae episcoporum Poloniae, katalogi biskupów polskich: krakowskich, płockich, włocławskich, wrocławskich, poznańskich i arcybiskupów gnieźnieńskich.
- Articuli de incorporatione Masoviae (1462), traktat uzasadniający prawa króla Kazimierza Jagiellończyka do inkorporacji Mazowsza.
Sprawdź również
Inni polscy kronikarze
Pozostałe strony
Linki zewnętrzne
wymiana linkami
SEO Tools
system wymiany linków
system wymiany linków
Od dziś w kinach „Spirit - Duch miasta”
Rozmowa z Gabrielem Machtem, aktorem grającym Spirita
Superbohater ma słabość do kobiet
Od dziś w kinach „Spirit - Duch miasta”, filmowa adaptacja słynnego komiksu Willa Eisnera w reżyserii Franka Millera, autora ”Sin City” i ”300”. Dobry policjant-mściciel kontra złe kobiety
Najlepsze polskie filmy, które nie powstaną
Oto kilkanaście projektów powstałych po 1989 r., które albo już przepadły na wieki, albo wciąż starają się przeistoczyć w film
Ziemowit Fedecki nie żyje
Zmarł Ziemowit Fedecki, wybitny tłumacz z rosyjskiego, białoruskiego i francuskiego, współtwórca Studenckiego Teatru Satyryków (STS). Miał 85 lat
Nowości DVD
Poleca Bartosz Węglarczyk
O Zbyszku Cybulskim w 42. rocznicę śmierci
W grudniu 1966 r. zaczepił mnie, gdy szedłem Nowym Światem. Stał w bramie. Powiedział: „Chyba nie mam Wigilii. Nie pójdę do domu, bo jak wszyscy się zjadą, to będą się zastanawiać, co ze mną będzie”.
MSZ-cie! Zaufaj artystom!
Podobno <a href="http://tematy.wyborcza.pl/M/2018,MSZ">MSZ</a> prowadzi „politykę budowy prestiżu polskiej dyplomacji”. Przynajmniej w Waszyngtonie, gdzie właśnie zakupiło dom o prestiżowej lokalizacji na rezydencję ambasadora („Gazeta Wyborcza” z 18 grudnia 2008). Ma być jak znalazł na czas unijnej prezydencji Polski w 2011 roku!
Nowości jazzowe poleca Tomasz Handzlik
Drugie życie kobiet
W kinach „Trzy kobiety w różnym wieku” - opowieść o trzech pokoleniach kobiet w Iranie: im bardziej świadomych, tym bardziej zagubionych i samotnych
Jacek Fedorowicz: Katastrofy, klęski i kataklizmy 2009
Zmarła Magdalena Więcek
Wielkorus z batutą
Wielką zaletą Putina jest to, że umie docenić wartość kultury, wielkich symboli, jakimi są Ermitaż i <a href="http://tematy.wyborcza.pl/T/1979,Teatr">Teatr</a> Maryjski - mówi jeden z największych współczesnych dyrygentów Walery Giergiew
Pękła bańka koniunktury
Światowy rynek sztuki najnowszej był za bardzo rozkręcony. Panował stan psychofizjologicznej ekscytacji, który nie mógł trwać dłużej - mówi Łukasz Gorczyca z galerii Raster w Warszawie
Nagrody amerykańskich krytyków
Johannes Mario Simmel nie żyje
Donald Westlake nie żyje
Huppert w Cannes
Piękna i bestia
Ukazały się nowe biografie Audrey Hepburn i Romana Polańskiego. Czy warto je czytać, skoro znamy już wiele innych poświęconych im książek? Ja zaryzykowałem tę podwójną lekturę i nie żałuję
Pierścienie bez Nibelungów
Nowy rok zaczyna się wydarzeniem literackim, które przez kolejne 12 miesięcy będzie trudno dogonić - tłumaczeniem ostatniej z czterech „dużych” książek W.G. Sebalda
Co i jak czytają w Rosji
Najwięcej czytający naród świata - Rosjanie lubią tak mówić o sobie. Nie wiem, czy to prawda, ale rosyjskie księgarnie zapierają dech. I w przeciwieństwie do telewizji czy prasy panuje w nich całkowita wolność
Ten artykuł dotyczy XV-wiecznego historyka. Sprawdź również: inne osoby o tym nazwisku lub pseudonimie.
Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.